Als je partner is vreemdgegaan, is het vertrouwen weg. Kan ik mijn man/vrouw ooit weer vertrouwen, vragen geregeld cliënten aan mij. Een terechte vraag: een relatie zonder vertrouwen voelt onveilig en voldoet zo niet aan een emotionele basisbehoefte in een relatie. Gelukkig kan het vertrouwen na overspel weer herstellen.

Je partner controleren

“Ze heeft een code op haar Iphone en wil hem er niet af halen. Ik denk telkens dat ze weer met ‘hem’ appt.” Hij zegt het boos. Hij snapt niet dat zijn vrouw de code niet wil verwijderen. Zij is vreemdgegaan, zij heeft de klap uitgedeeld. “Ik had al langer een code op mijn Iphone”, legt zij uit. “De kinderen zetten er steeds apps op en maken filmpjes. Het heeft niets te maken met mijn vreemdgaan.”

Het gaat om vertrouwen

“Ik begrijp dat je een vervelend gevoel hebt bij haar codeslot”, reageer ik, “maar het gaat hier eigenlijk niet om het codeslot. Het gaat om vertrouwen, angst  en de behoefte aan controle, zodat de angst weggaat. Hoe graag je ook wilt, je hebt een ander nooit onder controle. En het vertrouwen weer laten groeien, heeft weinig te maken met een codeslot.” Hij denkt even na en knikt dan. “Ik zou haar inderdaad met een codeslot ook nog niet vertrouwen. Ze kan apps weggooien. Ik word sowieso zenuwachtig als ze veel op haar Iphone zit.” Wat hij ervaart is typerend voor de gevolgen van overspel: een gevoel van onveiligheid bij je partner. Je weet niet meer wat je aan hem of haar hebt. Is de ander er voor je? Wie is hij, wat voelt hij? Daar kun je je erg onzeker over voelen.

Je onveilig voelen na vreemdgaan

Ik vraag hem wat meer over zijn gevoel te vertellen. “Als ze weg is, vooral als dit ’s avonds is, dan wordt ik gestrest. Helemaal als ze langer weg blijft dan ik verwacht. Het voelt alsof ik op drijfzand sta. Ik moet dan steeds de strijd met mijzelf aangaan, mijzelf overtuigen dat ze niet bij ‘hem’ is. Soms wil ik in de auto stappen om haar te controleren.” Die behoefte aan controle is begrijpelijk, het moet de angst wegnemen. Als we ons slecht voelen, willen we graag iets doen, om het nare gevoel zo snel mogelijk weg te krijgen. Dat is helaas lastig na overspel. Iemand gaan controleren, zal je niet geruster maken. Het zal je waarschijnlijk alleen maar een nog naarder gevoel geven.

Erkennen dat er geen vertrouwen is

“En wat als je de strijd met je gedachten en je wantrouwen op zo’n moment niet aangaat? Als je op zo’n moment wantrouwend, bang en onzeker mag zijn van jezelf? En als je dit uit, in plaats van te praten over een codeslot?” Ik vraag het hem, omdat gevoelens wegdrukken veel energie kost en je zo niets verwerkt. Daarnaast is het goed om je gevoelens van wantrouwen en angst te uiten. Vertellen hoe het is om met een geknakt vertrouwen te leven. Het zorgt voor meer onderling begrip. En zien dat je partner begrijpt hoe erg dit voor jou is, helpt het vertrouwen te herstellen.

Met wantrouwen omgaan

Zijn vrouw heeft geluisterd, er staan tranen in haar ogen. “Hoe is het voor jou om dit te horen”, vraag ik. “Heel naar”, antwoordt ze meteen. Het komt uit de grond van haar hart. ‘Maar wat moet ik dan”, vervolgt ze. “De code van mijn Iphone halen, niet meer sporten, niet meer met vriendinnen afspreken?” Het is even stil. “Ja, misschien moet ik dat maar doen”, beantwoordt ze dan haar eigen vraag. Haar man sputtert tegen. “Dat wil ik niet echt, ik moet hier maar doorheen.”

Vertrouwen na vreemdgaan laten groeien

De eerste stap die je kunt zetten om het vertrouwen te laten groeien is je gevoelens delen. Bij jezelf onderzoeken hoe je je voelt en er dan woorden bij zoeken. Vertellen hoe het is om niet meer te vertrouwen, waarover je precies boos bent, hoe bang je je voelt en schuldig of vertwijfeld. En de ander ruimte geven om zijn verhaal te doen. Echt luisteren naar elkaar en laten zien dat je de ander hebt gehoord, dat het binnen komt. Beide. Dit vinden veel stellen lastig, helemaal na overspel. Dat is een van de redenen dat er vaak hulp gezocht wordt. Gelukkig is er onze natuurlijke neiging tot vertrouwen: we zijn erop ingesteld om anderen te vertrouwen, we willen graag vertrouwen. Dat is evolutionair zo gegroeid.

Het vertrouwen na vreemdgaan herstellen

Als je bent vreemdgegaan is het belangrijk dat je er bent voor je partner, voor zijn emoties, en dat je rekening houdt met hoe hij zich voelt. Het is geen slecht idee om tijdelijk je sociale momenten buiten de deur te verminderen, dat scheelt de ander veel stress. En zo’n gebaar is een mooie manier om te uiten dat hij belangrijk voor je is.